RSV ร้ายแรงกว่าไข้หวัดทั่วไปอย่างไร

ภาวะแทรกซ้อนที่ต้องเฝ้าระวัง

ปัญหาปอดและหลอดลม อาจทำให้เกิดภาวะหลอดลมอักเสบหรือปอดอักเสบ ผู้ป่วยจะหายใจลำบาก หอบเหนื่อย และไออย่างหนัก

อาการหอบหืดกำเริบ แม้จะไม่เคยเป็นโรคหอบหืดมาก่อน เชื้อไวรัสอาจกระตุ้นให้หลอดลมตีบและหายใจมีเสียงหวีดได้

กระทบต่อระบบหัวใจ ในกลุ่มผู้ที่มีภูมิคุ้มกันต่ำหรือมีโรคประจำตัว อาจนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนรุนแรง เช่น กล้ามเนื้อหัวใจอักเสบ หรือภาวะหัวใจล้มเหลว

นวัตกรรมภูมิคุ้มกันสำเร็จรูป (Nirsevimab)

ปัจจุบันการป้องกัน RSV ในเด็กเล็กก้าวหน้าไปมากด้วยการใช้ Nirsevimab ซึ่งทำหน้าที่เป็นภูมิคุ้มกันสำเร็จรูป แตกต่างจากวัคซีนทั่วไปที่ต้องรอให้ร่างกายสร้างภูมิคุ้มกันเอง

ออกฤทธิ์ทันที ทันทีที่ฉีด ร่างกายเด็กจะมีเกราะป้องกันไวรัสได้ทันที

คุ้มครองยาวนาน การฉีดเพียง 1 เข็ม สามารถปกป้องได้นานถึง 5 เดือน ซึ่งครอบคลุมช่วงที่ไวรัสระบาดหนักที่สุดของปี

ลดความรุนแรงของโรค ช่วยลดอัตราการป่วยหนักที่ต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลหรือหอผู้ป่วยวิกฤต (ICU) ได้อย่างมีนัยสำคัญ

ใครบ้างที่ควรได้รับวัคซีน และควรฉีดเมื่อไหร่

ช่วงเวลาที่เหมาะสมที่สุดในการรับวัคซีนคือช่วงที่มีการระบาดบ่อย ระหว่างเดือนมิถุนายนถึงพฤศจิกายน

เด็กทารกแรกเกิดถึง 12 เดือน เป็นวัยที่ภูมิคุ้มกันยังพัฒนาไม่เต็มที่ จึงมีความเสี่ยงสูงสุด แนะนำให้ทารกทุกคนได้รับวัคซีน โดยเฉพาะกลุ่มที่มีปัจจัยเสี่ยงอย่างการคลอดก่อนกำหนด มีโรคหัวใจพิการแต่กำเนิด หรือโรคปอดบวมเรื้อรัง หากเกิดในช่วงฤดูระบาดสามารถรับวัคซีนได้ทันทีหลังคลอด

เด็กวัย 12–24 เดือน หากเด็กมีปัญหาสุขภาพหรือมีโรคประจำตัวที่เสี่ยงต่อการติดเชื้อรุนแรง แพทย์จะพิจารณาให้ฉีดวัคซีนเพิ่มเติมเพื่อกระตุ้นภูมิคุ้มกันให้ปลอดภัยมากขึ้นในฤดูกาลถัดไป

ผู้ใหญ่และผู้สูงอายุ แม้ผู้ใหญ่จะติดเชื้อ RSV ได้ แต่กลุ่มที่ต้องเฝ้าระวังคือผู้สูงอายุและผู้ที่มีโรคประจำตัว ปัจจุบันมีวัคซีนทางเลือกสำหรับป้องกันปอดอักเสบจากเชื้อ RSV ในผู้ใหญ่ให้บริการแล้ว

ประโยชน์ที่มากกว่าแค่การป้องกันโรค

ปกป้องระบบทางเดินหายใจในระยะยาว ช่วยลดความเสี่ยงที่เด็กจะเติบโตมาพร้อมกับปัญหาหลอดลมไว ภาวะหืด หรือปัญหาการทำงานของปอดที่เกิดจากการติดเชื้อ RSV

ลดภาระค่าใช้จ่าย ช่วยลดค่าใช้จ่ายในการรักษาพยาบาลที่อาจบานปลายจากการต้องนอนโรงพยาบาลหลายวัน รวมถึงลดผลกระทบทางเศรษฐกิจจากการขาดงานของผู้ปกครอง

ฉีดร่วมกับวัคซีนอื่นได้อย่างปลอดภัย สามารถรับร่วมกับวัคซีนพื้นฐานตัวอื่นๆ ได้ทันทีโดยไม่ต้องเว้นระยะห่าง และไม่รบกวนการสร้างภูมิคุ้มกันของวัคซีนอื่น

ข้อควรระวังในการรับวัคซีน

ประวัติการแพ้ หากเคยมีประวัติแพ้วัคซีนอื่นแบบรุนแรง ควรแจ้งแพทย์ล่วงหน้าเพื่อให้ประเมินความเสี่ยงอย่างรอบคอบ

อาการเจ็บป่วย หากมีไข้สูงหรือมีการติดเชื้อ ควรรอให้หายป่วยก่อนจึงจะเข้ารับการฉีดวัคซีน

ภาวะเลือดออกง่าย เนื่องจากเป็นการฉีดเข้ากล้ามเนื้อ อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดรอยช้ำหรือเลือดออกในผู้ที่มีภาวะเลือดออกง่ายหรือช้ำง่าย ควรให้แพทย์ตรวจสอบก่อน และควรแจ้งแพทย์เสมอหากเพิ่งได้รับวัคซีนอื่นมาเร็วๆ นี้

ผลข้างเคียงทั่วไป อาจพบอาการบวม แดง หรือปวดบริเวณที่ฉีดเล็กน้อย บางรายอาจมีไข้ต่ำหรืออ่อนเพลีย ซึ่งมักเป็นเพียงอาการชั่วคราวและหายได้เอง หากมีอาการรุนแรงควรปรึกษาแพทย์ทันที